Showing posts with label By L*ght. Show all posts
Showing posts with label By L*ght. Show all posts

Wednesday, December 2, 2009


Supply chain failure
-Нийлүүлэлтийн хэлхээний удирдлагын амжилтгүй болсон тохиолдол
Hershey компани нь АНУ-д анх 1894 оны 2 сарын 9нд байгуулагдаж 1998 он гэхэд 4.4 тэрбум долларын ашигтай ажилласан байна.  Энэ компани нь өөр өөр хэмжээ, хэлбэртэй ойролцоогоор 3300 гаруй чихэр, чихрэн бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэдэг, 14400 ажилчидтай томоохон компани юм.
Чихэр бол улирлын чанартай бүтээгдэхүүн бөгөөд жилийн нийт борлуулалтын орлогын 40 %-г зул сарын баяраар олдог байна. Энэ байдлаас болж Hershey-д маш уян хатан логистикийн систем хэрэгтэй болсон байна. Үйлдвэрүүдийн хөгжилд bar code scanner маш чухал хувь нэмэр оруулсан.
Hershey 1996 оны эхнээс л пх, тх-аа шинэчилж эхэлсэн. Төлөвлөгөө ёсоор бол уг шинэчлэх Enterprise 21 төслийн ажлыг 4 жилийн хугацаанд (2000он) дуусах ёстой байв. Enterprise 21 хэдэн зорилготой байв.
1.      Компаний техник хангамжийг шинэчлэх, стандартчилах
2.      Mainframe-based серверээс клиент серверийн орчинд шилжүүлэх
Үүний дагуу 5000 ширээний компьютерийг сольж, мөн шинэ сүлжээг зохион байгуулсан. Hershey-н мэдээллийн системийн менежмент нь Германы SAP AG-н Walldorf пх-г нэвтрүүлсэн байна. SAP нь Maryland дахь Manugistics группын бүтээгдэхүүнийг шинэчлэн сайжруулсан байна. Уг систем нь бүтээгдэхүүний таамаглал, төлөвлөлт, тээвэрлэлтийн асуудлыг шийдэх байв. Энэхүү системийг дэмжин ажиллуулахаар Siebel System суулгасан байна. Энэ систем нь хэрэглэгчтэй харилцах харилцаа, үр дүнтэй tracking хийх байв.

Enterprise 21-н чухал нэг хэсэг бол 1999 онд ану дахь бүх үйлдвэрүүдэд бар кодын систем нэвтрүүлэх байв. Үүний давуу тал нь компани орж гарч буй бүтээгдэхүүний бүх урсгалыг хянах боломжтой байв. Ингэснээр логистикийн асуудал сайжирч зардал багасах юм. 1999 оны 4 сард хершей sap шинэ системээ суурилуулж дууссан байна. нэвтрүүлэх үе шат нь анх 48 сар байсан бол hershey 39 сард нэвтрүүлсэн.
1999 оны 1 сар гэхэд sap системийн бүх модулиудыг суурилуулж дууссан хэдий ч төсөл маш шахуу төлөвлөгөөтэй хэрэгжиж байв. Систем бүхэлдээ онлайн хэлбэрээр 7 сарын дундуур л ажиллаж эхэлсэн. Siebel. Manugistics-с  Sap системийн захиалга боловсруулалт болон тооцооны систем шилжихэд алдсан хугацаанаас гадна hershey-д өөр ноцтой асуудал тулгарсан. Учир нь halloween-ны захиалга 7 сарын дунд гэхэд аль хэдийн ирсэн байв.
Тэдний мэдээллийн системээ шинэчлэхдээ ашигласан cutover strategy амжилтгүй болов. Хэрэв амжилттай болсон бол компани цаг хугацаа, зардлаа хэмнэж чадах байв. Энэ шилжүүлэх стратегид нийт 122 сая доллар зарцуулсан байна.
 Асуудал улам л нэмэгдсээр байв. cutover strategy ноцтой асуудлуудаас шалтгаалан ажиллахгүй байлаа. Маш олон hershey-н худалдаачид, үйлчлүүлэгчид halloween болоход чихэргүй л байв. Bruce steinke, great north foods чихэр худалдан авагч 20000 фунт чихрийн захиалга өгсөн бөгөөд  halloween болоход тэдний агуулахад чихэрнүүд нь ирээгүй  хомсдолд орсон байна. үүний үр дүнд great north-н 700 худалдагчид halloween-р зарах чихэргүй болсон байна. зөвхөн ингээд зогссонгүй. Харилцагч компаниуд тэдний бүтээгдэхүүнийг тавих зайд өөр компаний чихэрнүүдийг ( mars) өрж эхэлсэн байна.
Eby- Brown -н бизнес хөгжлийн  дэд ерөнхийлөгч Ron Coppel нэг зүйлийг ажиглажээ. Энэ нь "хэрэв миний авах гэсэн шүдний оо байхгүй бол би зүгээр л дэлгүүрээс гараад явна, шоколадны хувьд авч үзвэл хэрэглэгч зүгээр л өөр бүтээгдэхүүнийг сонгох болно" гэв. Энэ нь ч үнэн байв. Hershey-н логистикийн асуудлаас болоод урт хугацааны борлуулалт нь унасан байна.
Асуудал чихэр үйлдвэрлэлтэнд байсангүй, харин Hershey-н ажилчид бүтээгдэхүүний захиалгыг системд оруулж чадахгүй, мөн агуулахтай дамжуулалт ном ёсоороо болохгүй байхад асуудал оршиж байв. Үүнийгээ hershey зул сар гэхэд шийдчихнэ хэмээн найдаж байсан бөгөөд тухайн үедээ 6 өдөрт л хүргэдэг байсан бол уг системийн дараагаар 14 хоног хүртэл хоцорч байв.
Энэ явдал олны дунд тарсны дараагаар hershey-н хувьцаа маш хурдацтай унасан байна. жилийн эхэнд 74 доллар байсан бол 10 сарын сүүлээр гэхэд 35% буюу 47,50 болтлоо унажээ.


Энэ явдал нь түүхэн дэх хамгийн том 10 амжилтгүй болсон тохиолдлын нэг болсон юмаа.
 



Saturday, November 28, 2009

Case


Case 1: Transaction Processing Systems (TPS)
ripley wholesalers, inc.
Questions:
  1. What unique features of family-owned businesses might complicate this new system’s success?
  2. How should employees be trained and monitored if this new system is installed?
  3. What additional items should George III include in his cost versus benefit analysis?
  4. Are there other possible benefits to this new system that George 1II has not identified?
  5. Once this system becomes operational, what would be a logical follow–up to further computerization of Ripley?

Answers:
1.    Ger buliin kompanii ontsloh chanruudiin neg bol kompanii uil ajilgaagaa yavuulah hugtsaa buyu orshin togtnoh hugtsaa n yag odoo olj boloh hamgiin ikh maximum orlogoos iluu chuhal baidagt orshino. Ger buliin business-d alivaa neg zohion baiguulaltiin uurchlult n ger buliin bish bisness-d hiisnees hamaagui hundeer tusdag. Mun tuhain kompanid ger buliin gishuudiin dundah haritsaa n tedgeer humuusiin meregjliin tuvshinguus iluu chuhal baidag.
2.    Shine system nevterseneer baraa hurgej uguh jolooch n davhar baraa burtgeliig hiih uchir tedgeer humuust chigelsen surgalt hiih n chuhal.  Hudaldan avagch tus buriin sonirhold hargalzan baraa buteegdhuunii uurchlultiig hiihiin tuld statistic medeeleltei ajillah turshlagtai alban haagchid hereg bolno.  Ajliin udur bolgonii daraa gol ugudgdliin sand zaragdsan, muudsan, butsaaj aguulaht hurgegdsen buh baraanii tuhai medeelel shinchlegdej baih n monitoringiin chuhal heseg boloh estoi.
3.    Tuhain tulvulguug heregjuulehiin tuld garah zardal n hudaldaj avah comuter tonog tuhuurumj(scanners, software), ajilchdiin surgalt, medeeleliin ayulgui baidal, sudalgaanii yavtsad garah zardal geh metees burden. 
4.   
5.    Bolomjtoi shinchlel n buteegdhuunii i-net zahialgiin systemiig urugjuulehed orshij boloh yum. Mun  hiisen sudalgaani undsen deer  shineer nevtruuleh buteegdhuuniig todorhoiloh system-r hangah.



Case 2: Data Base (DB) Application
bishop state university
Questions:
1.          What are some of the features of this new database system that offer a distinct advantage over the old manual system?
2.          What are some of the drawbacks or disadvantages of the new database system that has been proposed?
3.          What are some features or enhancements that could be added to or refined before the system is converted?
4.          Do you feel that students and administrators will welcome this proposed data­base system? Why or why not?
5.          What are some of the control and security features that should be incorporated into the new database?

Answers:
1.                Davuu taluud: medeeled handhad iluu hyalbar boloh, medeeleliin tsogts baidal, medeeleliin hurteemj bolon handahad hurdan boloh, medeeleliin buren buten baidal saijrah, medeeleliig udirdhad amar boloh.
2.                Sul tal: shine system nevtruuleh zardal undur.
3.                + Information about student group activities?? (bolomjtoi buh zuil nemegdsen yum shig sanagdlaa)  
4.                1 zuild zaasan davuu taliig demjih bh. Harin udirdlagiin zugees shine systemiig buren ajluulahiin tuld turshlaga tsag hugtsaa dutah bolomjtoi. Medeeleliin base-n yag heregtei medeeleliig ugch chadaj bga eseh n todorhoi hugtsaa ungursnii daraa medegdenee.
5.                DATABASE-d orj bga sanhuu bolon huviin medeelel sain hyanaltnd baih heregtei. Ter medeeleld handah erh buhii alban haagch nar burtgegdsen ba handalt bolgon n medeeleliin sand tusgagdaj bvl ayulgui baidal undursunu.








Case 3: Decision Support Systems (DSS)
La Vogue Boutique
Questions:
  1. What are the advantages and disadvantages of using a DSS package to analyze Rachel’s decision?
  2. Do you feel analysis that Rachel is going to make to be a one-time decision or would you anticipate updates will be needed?
  3. How would the computer aid in making this analysis better than a manual “walk-through” or “gut-level” decision?
  4. Where would Rachel most likely draw the data and information for input into her decision?
  5. Referring to the partial listing given in the case (See Operation of Business section), what are some other possible tenets of DSS that Rachel could use?


  Answers:
1.       Davuu tal: Shine uilchluulegchdiin sanaand niitssen buteegdhuun nevtruulsneer busness-ee urugjuuleh, business-iin oron zaigaa behjuuleh.

Sul tal: Rachel DSS-package-aa chadvarlag buren hereglej chadah eseh. DSS-Package n uuruu her ur duntei ajildag eseh.

2.       Rachel urgleljluulen business-dee computer system nevtruuleh bh, yagaad gevel terbeer urid n zahialag avah, uilchluulegchteigee haritsahdaa computer system hergelej irseer bsn. Mun DSS heregleh talaar sudalj bsn.
3.       –??
4.       Uuriin urid n hiisen uilchluulegchdiin talaarh analizuud, tedentei hiisen hariltsan yarianaas bie bolson medeelel.
5.       Shine buteegdhuunii chig handlaga todorhoilhiin tuld Statistic calculations heregleh. Tuhain businessin salbart baigaa ursulduuniig davahiin tuld decision frequency buyu shiidveriig gargah tsag hugtsaag zuv tootsooloh n chuhal.

Thursday, November 26, 2009

EXPRESS (data modeling language)

EXPRESS (data modeling language)

Express бол стандарт өгөгдлийн загварчлалын хэл юм. Албан ёсоор ИСО 10303 стандартаар батлагдсан. Some typical applications of data models include supporting the development of databases and enabling the exchange of data for a particular area of interest.

Текстээс хамаарсан, график гэсэн хоёр хэлбэрээр EXPRESS нь өгөгдлөө загварчилдаг. Албан хэлбэрээр хийж байх үед ASCII доторх SDAI текстэн дүрслэл нь хамгийн чухалд тооцогддог. График дүрслэл ашиглаж байгаа тохиолдолд, EXPRESS-G гэдэг, текстэн дүрслэлд томъёолсоныг тэр бүр бүгдийг нь харуулах боломж байдаггүй. Гэхдээ график дүрслэл нь нэг талаас анхлан суралцагч, мэргэжлийн бус хүмүүст илүү ойлгомжтой томъёололтой байдаг. EXPRESS нь програмчлалын хэлний PASCAL-тай төстэй.

EXPRESS-G

EXPRESS-G бол мэдээллийн загварчлалын график дүрслэлийн стандарт юм. EXPRESS хэлний салшгүй нэгэн хэсэг бөгөөд мөн чанар, төрлийн тодорхойлолт, харилцаа хамаарал, cardinality-г дүрсэлдэг. Энэ график тэмдэглэл нь EXPRESS хэлний дэд олонлог, бүтцийг дэмждэг. EXPRESS-G-г ашиглахын давуу талуудын нэг бол EXPRESS-н өгөгдөл загварчлалын бүтцийг илүү ойлгомжтой байдлаар харуулдагт оршино. Харин EXPRESS-G-н сул тал бол цогц шаардлагыг албан хэлбэрээр тодорхойлж чадахгүй. Доорх зурагт EXPRESS-G хэрэгслүүдийг харуулав.















Англи хичээлийг татаж авахыг хүсвэл:
http://www.mediafire.com/?jz2kynx0dyn
 

Wednesday, November 18, 2009

Chapter 14

Chapter 14: Case Study
Австралийн Викториа мужийн орон нутгийн гал сөнөөх газарт нэвтрүүлсэн шинэ систем
Энэ гал сөнөөх газар нь дэлхийн хамгийн том сайн дурынхнаас бүрдсэн үйлчилгээ бөгөөд нийт 63000 сайн дурын гишүүд, 1200 гаруй гал сөнөөх станцтай, 850 тогтмол үйл ажиллагаа явуулагч удирдах төвтэй юм. Энэ байгууллага нь 2,5 сая хүний 980,000 гэр, 150,182 км2 газар нутгийг хариуцан ажилладаг юм. 2001-2002 оны байдлаар нийт 34,139 тохиолдол бүртгэгдсэн байна. Уг гал сөнөөх газрын сайн дурынхантай амжилттай тогтоож дайчилж чадах эсэхээс амьдрал үхэл шалтгаалдаг байна.


Саяханыг хүртэл гал сөнөөх газар нь олон технологиудыг ашигладаг ба тэднийгээ удирдах зэрэг дээр үйл ажиллагаа нь нэг л сайн уялдаж өгөхгүй байв. Эдгээр технологиуд нь илүүдсэн гэхэд болохоор, ихэвчлэн хоорондоо нийцэхгүй, өгөгдлүүдийг хянаж чадахгүй байсан. Гал сөнөөх газрынх нь өгөгдлүүд нь найдвартай бус, баталгаагүй байдаг байв.
Энэ бүхнээс болж уг газар нь зөвлөгөө өгөгч компанид хандан гэрээ хийсэн байна. Уг гэрээний дагуу сайн дурынхныг мэдээллээр хангах, илүү уялдаа холбоо бүхий систем бүхий “Онлайн Бригад” нэртэй вэб сайт хийлгэв. Хамгийн чухал төсөл нь яаралтай тусламжийн менежментийн систем байсан бөгөөд энэ нь онц аюултай нөхцөлд байгаа гал унтраагчдад шаардлагатай тоног төхөөрөмжөөр хангах асуудлыг шийдвэрлэдэг байна. Энэ нь мөн орон нутгийн мэдээллийн системийг дэмжин ажилладаг бөгөөд ингэснээр гамшиг болсон газрын байрлалыг тодорхой мэдэх, аюултай бараа үйлдвэрлэгч үйлдвэрийн бүс, үйл ажиллагааны урьдчилсан төлөвлөгөө, ба гамшигтай холбоотой боловсрол олгох үйл ажиллагаануудыг шийдэх шийдэл болсон.
Бусад чухал төслүүд нь санхүү, хөрөнгийн менежмент, хүний нөөц, удирдлага болон сайн дурынхны харьцдаг портал, орон нутгийн эрх баригчдын портал, бусад мужийн агентлагууд, a performance management system зэрэг асуудлуудад чиглэж байв.
Төсөл бүрд гал сөнөөх газар мэдээллийн шаардлагыг судлан, олон янзаар үнэлж, бизнес процессоо эргэн харж, бизнес кейсээ хөгжүүлж, нэвтрүүлэлтийн хуваариа зохион өөрсдийн зорилгыг маш нухацтайгаар тодорхойлсон байна. Үүний үр дүнд гал сөнөөх газар хаана тусламж хэрэгтэй байна тэнд тэд бэлэн байх болсон.


Хэсэг 14,1      Бүтэн текст
Мэдээллийн системийг Бизнес төлөвлөгөөтэй холбох нь
Байгууллагын мэдээллийн шаардлагыг тодорхойлох
Системийн хөгжүүлэлт ба Байгууллагын өөрчлөлт
Викториа мужийн орон нутгийн гал сөнөөх газрын систем нь шинэ мэдээллийн систем хөгжүүлж буй олон газруудад тулгардаг асуудлуудыг харуулна. Шинэ систем байгуулахад байгууллагын оршин байгаа мэдээллийн системийн асуудлууд, хандаж буй хүмүүсийн мэдээллийн хэрэгцээ, зохистой технологи сонгох, бизнес процессийг дахин загварчлах зэрэгт анализ хийх шаардлагатай.
Энэ бүлэгт шинэ мэдээллийн системийг яаж төлөвлөж , байгуулж, суурилуулах вэ гэдгийг судлаад зогсохгүй тэдгээр нь байгууллагын ажлыг яаж өөрчилдөг болох талаар судлах болно.

Мэдээллийн системийг бизнесийн төлөвлөгөөтэй холбох нь
Байгууллагын мэдээллийн хэрэгцээний системийн хөгжил ба байгууллагын өөрчлөлтийг үндэслэх
The Victoria Country Fire Authority-н систем байгуулагч программ нь шинэ мэдээллийн системийн хөгжил дэх ажлын хүчин зүйлсүүдийг хийсвэрлэн бүтээдэг. Менежмент нь системийн бий болгогч нөлөөг хянах ба үүний үр ашиг зардлыг үнэлэх ёстой. Шинэ мэдээллийн систем нь төлөвлөгдсөн байгууллагын өөрчлөлтийн үйл явцыг тусгасан.

Төлөвлөгдсөн байгууллагын өөрчлөлтийн систем
Шинэ мэдээллийн системийг бий болгох нь төлөвлөгдсөн байгууллагын өөрчлөлтийн нэг төрөл юм. Шинэ мэдээллийн системийн танилцуулга нь шинэ техник хангамжаас илүүтэйгээр программ хангамжтай холбогддог. Мөн энэ нь мэргэжил, чадвар, менежмент болон байгууллага дах өөрчлөлтийг агуулна.  Шинэ мэдээллийн систем бүтээж байгаа нь байгууллагыг шинээр бий болгож байгаа явдал юм. Системийг бий болгогчид систем нь байгууллагад хэрхэн бүхэл байдлаар нөлөөлөхийг ойлгох ёстой.


Мэдээллийн системийг бизнесийн байгууллагатай холбох нь
Ямар шинэ системийг бий болгохоо шийдэх нь байгууллагын төлөвлөлтийн процессийн амин чухал хэсэг хэсэг юм. Байгууллагууд нь, өөрсдийн ерөнхий бизнесийн төлөвлөгөөг дэмжих мэдээллийн системийг хөгжүүлэх хэрэгтэй. Бизнес ба системийн хүрээний стратегийн төлөвлөгөөн дөх тодорхой төсөл сонгогдсоноор мэдээллийн системийн төлөвлөгөө хөгжих боломжтой болно.

Мэдээллийн системийн төлөвлөгөө
Төлөвлөгөө нь корпорацийн зорилгуудын илэрхийллүүдийг агуулах ба тэдгээр зорилгуудын биелэлтэнд мэдээлийн технологи хэрхэн дэмжлэг үзүүлэхийг тодруулдаг. Тайлан нь ерөнхий зорилгууд хэрхэн тодорхой системийн төслөөр хангагдахыг харуулна. Төлөвлөгөө нь техник хангамжийн гүйцэтгэл, цахим харилцаа, хяналтын төвлөрөл  ба задрал, өгөгдөл, техник хангамж мөн шаардлагатай байгууллагын өөрчлөлт зэрэг түлхүүр менежментийн шийдвэрүүдийг илтгэнэ.


Байгууллагын мэдээллийн шаардлагыг үндэслэх нь
Үр дүнтэй мэдээллийн системийн төлөвлөгөөг хөгжүүлэхийн тулд байгууллага үүний талаарх урт ба богино хугацааны нөхцөлт мэдээллийн шаардлагын талаар тодорхой ойлголттой байх ёстой. Байгууллагыг бүхэо байдлаар авч үзсэн, чухал мэдээллийн шаардлагыг үндэслэх хоёр үндсэн мөчлөгүүд нь байгууллагын шинжилгээ ба амжилтын хүчин зүйлүүд юм.

Байгууллагын шинжилгээ (Бизнесийн системийг төлөвлөх)
Энэ нь түлхүүр хүчин зүйлс ба байгууллагын өгөгдлийн чанарыг тодорхойлоход туслана. Байгууллагын шинжилгээний хандлагад хэрэглэгддэг гол зам нь олон менежерээс тэд хэрхэн мэдээллийг ашигладаг, хаанаас мэдээллээ авдаг, тэдний зорилго юу болох, тэд шийдвэрийг хэрхэн гаргадаг мөн түүнчлэн тэдний өгөгдлийн хэрэгцээ юу болох талаар асуух явдал юм.

14-1 зураг. Үйл явц/өгөгдөлийн ангиллын матрикс
Энэхүү график нь ямар өгөгдлийн ангилал нь байгууллагын үйл явцад шаардлагатайг, мөн түүнчлэн өгөгдлийн хэрэглэгчдийн бүтээгчид нь ямар үйл явцууд болохыг тайлбарладаг. Байгууллагын шинжилгээний сул тал нь: Энэ нь цуглуулахад үнэтэй бөгөөд шинжилгээ хийхэд төвөгтэй нүсэр их өгөгдлийг бий болгодог явдал юм. 







Стратегийн шинжилгээ ба амжилтын чухал хүчин зүйлс
Эдгээрийн хандлага нь байгууллагын мэдээллийн шаардлага нь менежерийн цөөн тооны амжилтын чухал хүчин зүйлсээр тодорхойлогддог хэмээн маргалддаг. Хэрэв эдгээр зорилгууд нь биелвэл компани ба байгууллагын амжилт баталгаажна. Амжилтын чухал хүчин зүйлсүүд  нь үйлдвэрлэл, компани, менежер ба орчноос шалтгаалдаг. Шинэ мэдээллийн систем нь компанийг эдгээр зорилгуудтай уялдуулах мэдээллийн үндсэн дээр төвлөрвөл зохино.

14-2 хүснэгт. Амжилтын чухал хүчин зүйлсүүд ба байгууллагын зорилго






14-2 зураг. Системийг хөгжүүлэх зорилгоор хүчин зүйлсийг ашиглах нь
CSF хандлага нь өөрсдийн CSF-г тодорхойлох зоорилгоор түлхүүр менежерүүдтэй ярилцсан ярилцлага дээр тулгуурлана. CSF аргын давуу тал нь  : энэ нь байгууллагын шинжилгээнээс бага хэмжээний шинжлэх өгөгдлийг гаргадаг. Зөвхөн шилдэг менежерүүдийг сурвалжилдаг ба асуултууд нь цөөн CSF дээр төвлөрсөн байдаг.


Системийн хөгжил ба байгууллагын өөрчлөлт
Мэдээллийн технологи нь байгууллагын өөрчлөлтийн төрөл бүрийн өнцгөөс хандаж чадна. 14-3 загвар нь автоматжуулалт, хийсвэрлэлт, дахин инженерчлэл, загварын өөрчлөлт гэсэн байгуулагын бүтцийн дөрвөн өөрчлөлтийг үзүүлжээ.

14-3 зураг. Байгууллагын өөрчлөлт риск ба анхаарлыг дагуулна


Байгууллагын өөрчлөлтийн хамгийн нийтлэг хэлбэрүүд нь автоматжуулалт ба хийсвэрлэлт бөгөөд бага рисктэй. Эдгээр нь удаан хөдөлгөөнтэй удаан хувирдаг. Хамгийн IT боломж бүхий нийтлэг хэлбэр нь автоматжуулалт юм.



Бизнес процессийн дахин инженерчлэл ба процессийн сайжруулалт
Өнөөгийн олонх компани өөрсдийнх нь бизнес процесст дэвшил авчрах шинэ мэдээллийн системийг бий болгох тал дээр төвлөрөн ажиллаж байна. Эдгээр төслүүдийн зарим нь бизнесийн үйл явцын дахин бүтэц хийх явдлыг тусгадаг.

Бизнес процессийн дахин инженерчлэл
Хэрэв байгууллага тооцоолох хүчийг ашиглахаасаа өмнө дахин нарийвчлан бодож өөрсдийн бизнесийн үйл явцыг бий болговол тэд мэдээллийн технологи дох хөрөнгө оруулалтаасаа илүү их ашиг олж чадна.

Үр дүнтэй дахин инженерчлэл дэх алхмууд
Компанийн хийж чадах хамгийн чухал стратегийн шийдвэрүүдийн нэг нь бизнесийн процесстоо дэвшил гаргахад  компьютерийг хэрхэн ашиглах тухай бус харин бизнесийн процессийн дэвшилд ямар зүйлс хэрэгтэй болохыг ойлгох юм. Хэрэв ямар нэгэн буруу үйл явцад системийг ашиглавал гаргах байснаасаа илүү хор хөнөөлийг үүсгэнэ.Менежерүүд ямар бизнесийн процессууд нь хамгийн их төвлөрөх шаардлагатай болохыг тодорхойлж, шинэ мэдээллийн технологийг нэвтрүүлж байх үедээ энэ асуудлыг бүр ч ихээр анхаарах шаардлагатай.
Мэдээллийн систем нь шинэ загварын сонголтыг төрөл бүрийн үйл явцын үр дүнд хийж чадах ба тэдгээрийгээ дэмжиж ажилладаг.

Процессийн дэвшил:  Бизнесийн үйл явцын менежмент, нийт чанарын менежмент ба Six Sigma
BPR нь  нэг удаагийн үр дүн үзүүлэх ба өөрчлөлт шаардлагатай байгаа нэг буюу хоёр стратегийг тодорхойлох асуудал дээр төвлөрдөг. Гэхдээ байгууллагад маш их бизнесийн процессууд байдаг.

Бизнес процессийн менежмент
BPR нь байгууллагыг тасралтгүй шинэчлэл хийх боломжийг олгодог ба ажлын урсгалтын менежмент, бизнес процессийн загварууд, чанарын менежмент, өөрчлөлтийн менежмент мөн үргэлж хянагдах боломжтой стандартчлагдсан хэлбэртэй бизнесийн үйл явцыг бий болгодог багажуудыг агуулна. Программ хангамжийн багажууд нь бизнесийн процессуудыг автоаматаар гүйцэтгэж, өгөгдлийн суурь болон төрөл бүрийн эх сурвалжаас өгөгдлийг гаргаж, төрөл бүрийн системд трансакцион үүсгэдэг.
Ерөнхий чанарын менежмент ба Six Sigma
Чанарын менежмент нь тасралтгүй үйл явцын дэвшлийн нэгэн өөр салбар юм. Байгууллагын үр дүнт чанарыг нэмэгдүүлэхийн тулд компани заавал бүтээгдэхүүний чанарыг сайжруулж, үйлчилгээ үйл ажиллагаандаа дэвшил нэвтрүүлэх ёстой. TQM өөртөө чанарын хяналтыг агуулдаг.

Мэдээллийн систем нь чанарын дэвшлийг хэрхэн дэмждэг вэ?
TQM ба six sigma нь дахин инженерчлэлийг бодвол илүү урт хугацаатай байдаг.  TQM нь тасралтгүй дэвшил гаргахад төвлөрдөг ба гэнэтийн их өсөлтийг хүлээдэггүй. Six Sigma нь статистикийн шинжилгээнүүдийг багаж болгон ашигладаг ба жижиг хэмжээний дэвшил гаргадаг. Гэхдээ заримдаа, үйл явцууд нь бүрэн түвшинд хүрэхийн тулд дахин инженерчлэл шаардлагатай байдаг.
Бизнесийн нэгдмэл загвар
Өнөө үед бизнес нь уламжлалт системийн хэрэгцээ бус харин холимог функцийн процессийн дагуу улам бүр хөгжсөөр байна. Тэд, үйлчлүүлэгчийн харилцааны менежмент, нийлүүлэлтийн менежмент болон бизнесийн системүүдийг хооронд нь нарийн уялдаа холбоотойгоор ажиллуулахыг хүсдэг ба мөн эдгээр системүүдээ үйлчлүүлэгч, нийлүүлэгч болон бизнесий хамтрагчиддайгаа нягт холбохыг хүсдэг. Мөн бизнес нь бизнесийн хэрэгцээ, веб үйлчилгээнүүд болон бусад нэгдмэл технологуудыг шинэ өргөн хүрээний бизнесийн үйлчилгээний платформ байдлаар ашиглан илүү үнэ цэнэд хүрэх зорилготой.
Бизнесийн програм хангамжийг өргөжүүлэх нь
Бизнесийн програм хангамж нь улам бүр уян хатан бөгөөд бусад системүүдтэй нэгдэх өргөн боломжтой болсоор байгаа. Үндсэн бизнесийн програм хангамж нийлүүлэгчид нь үйлчлүүлэгчийн харилцааны менежмент, нийлүүлэлтийн менежмент, шийдвэрийг дэмжих, бизнесийн орц мөн бусад бизнесийн функцүүдэд зориулсан сүлжээгээр ашигллах боломжтой програм хангамжийг хөгжүүлсэн.
Үйлчилгээний платформ болон бизнесийн процессийн менежент
Байгууллага нь технологийн хөрөнгө оруулалтаасаа илүү өгөөж хүртэхийг эрмэлздэг ба шинэ буюу илүү сайжирсан бизнесийн процесс дээр үндэслэгдсэн цогц үйлчилгээг бий болгох тал дээр төвлөрч ажиллаж байна. Эдгээр үйлчилгээнүүд нь уламжлалт бизнесийн хэрэгцээнээс илүүтэйгээр холимог функцийн нэгдлээр хангагддаг бизнесийн өргөн үйлчилгээн дээр үндэслэгдсэн. Үйлчилгээний платформ нь хэрэглэгч , ажилчид, менежрүүд эсвэл бизнесийн хамтрагчидад их хэмжээний тугшлагыг бий болгохын тулд хэд хэдэн бизнесийн функ, бизнесийн нэгж мөн бикнесийн хамтрагчдаас үүдэлтэй олон хэрэгцээг нэгтгэдэг.

Менежментийн боломж, эргэлзээ ба шийдэл
Бизнесийн хэрэгцээг хэрэгжүүлэх нь технологийн шийдэл гэхээсээ илүүтэйгээр бизнесийн шийдэл юм. Компаниуд нь хэрэглэгчийн харилцааны менежмент, нийлүүлэлтийн менежмент мөн бизнесийн систем нь шийдэж чадахуйц асуудлыг тодорхойлж байгаадаа итгэлтэй байх хэрэгтэй.
Боломж
Бизнесийн хэрэгцээний хэтийн төлөв болон аюул занал нь 2уулаа байгууллагын үйл ажиллагааг үндсээр нь өөрчлөх хүчин чадалд оршиж байдаг.
Менежментийн эргэлзээ
Хэдийгээр бизнесийн хэрэгцээ нь байгууллагын зохицолдлогоо үр нөлөөт байдал болон шийдвэр гаргалтыг нэмэгдүүлдэг боловч тэрнийг амжилттай бий болгож ашиглах нь хэцүү байдаг. Бизнесийн систем болон нийлүүлэлтийн менежмент мөн хэрэглэгчийн харилцааны менежментийн салбарт хөрөнгө оруулж буй компаниудын ихэнхи хувь нь /70 орчим хувь нь/ төлөвлөсөн хэмжээний үөр ашгийг хүртэж чаддаггүй эсвэл анх төлөвлөсөн хэмжээний зардлаасаа илүүг гаргах шаардлагатай болдог. Бизнесийн хэрэглээ нь бүрэн хэмжээний програм хангамж мөн цаг, мөнгө, түүнчлэн туршлагатай байдлыг шаарддаг.
Байгууллагын өөрчлөлтийн шаардлага
Бизнесийн хэрэглээ нь зөвхөн гүн гүнзгий технологийн өөрчлөлтөөс гадна үйл ажиллагааны суурь өөрчлөлтийг шаарддаг.
Бизнесийн процесс нь байгууллагын бүтэц болон соёлын адилаар гайхалтай өөрчлөгдөж байдаг.
Ажилчид нь шинэ мэргэжлийн функцууд ба боломжуудыг заавал хүлээн авч байх ёстой. Тэд шинэ процессийн  цогцыг яаж гүйцэтгэхийг сурах, мөн түүнчлэн тэдний системд оруулсан мэдээлэл нь компанийн бусад хэсгүүдэд хэрхэн нөлөөлдөг талаар судлах шаардлагатай байдаг.
Стратегийн үнэ цэнийг ойлгох,өгөгдөл ба өгөгдлийн менежмент
Компаниуд бизнесийн хэрэглээнээс олох стратегийн ашигт хүрэх асуудлыг амжилттай хэрэгжүүлэх боломжгүй байх магадлалтай. Хэрэв бизнесийн хэрэглээнээс үүдсэн ерөнхий процесс нь фирмийг өрсөлдөгчдөөсөө ялгарах давуу талыг бий болгох онцгой процесс үүсгэх боломжийг хааж байвал дээрх бүтэлгүйдэлд хүрэх юм.
Бизнесийн хэрэглээ нь өмнөх өөр системүүд ба өөр хэсгүүдэд дэмжлэг байдлаар орсон мэдээллийг шаардаж байдаг. Байгууллага өгөгдлийг хэрхэн ашигладаг ба өгөгдөл нь хэрэглэгчийн харилцааны менежмент, нийлүүлэлтийн менежмент ба бизнесийн системд хэрхэн ашиглагдах нь том  хэмжээний судалгаа шаардах ажиллагаа юм.

Байгууллага бүрийн үндсэн хоёр зорилго бол зардлаа нөхөх, ашигтай ажиллах юм. Зардлаа нөхөх гэдэг бол хугацаанд нь бүх төлбөрийг төлж дуусгах чадварыг хэлнэ. Ашигт ажиллагаа гэж ашиг бий болгох чадварыг хэлнэ. Компанийн зардлаа нөхөх чадварыг тэнцэл сайн харуулдаг, харин ашигт ажиллагааг ашиг, алдагдлын тухай тайлан харуулдаг.

Тэнцэл нь
( заримдаа түүнийг пүүсийн санхүүгийн байдлын тухай тайлан гэж нэрлэдэг) компаний болон хувь нийлүүлсэн хөрөнгийн тодорхой хугацаан дахь актив, пассивийн жагсаалтыг агуулдаг. Баланс гэрэл зурагтай л адил юм.

Актив
- байгууллагын өртөг бүхий өмч. Тэдгээрийг түүнчлэн байгууллагын нөөц гэж нэрлэдэг. Бараа, үйлчилгээг үйлдвэрлэх зорилгоор ашиглаж, солилцдог тул активууд өртөгтэй байдаг. Жишээ нь та морины байрны эзэн байгаад газар, саравчтай бол бусад нь ч гэсэн танай байгууллагын актив болно. Бэлэн мөнгө ч гэсэн актив болох бөгөөд жишээ нь түүгээр мориндоо зориулж тэжээл худалдан авч болно. Актив нь түүнийг эзэн нь өөртөө ашигтайгаар ашиглаж чадах чадвартай байдаг.

Пассив
- Энэ бол байгууллагын өр юм. Пассив нь банкны болон арилжааны зээлээс үүсэж болно. Өөрийн хөрөнгө энэ бол байгууллагын эзний эзэмшлийн хэсэг юм. Ингэхлээр өөрийн хөрөнгө гэдэг бол актив, пассивын хоорондын зөрүү юм. Өөрийн хөрөнгө бол эздээс байгууллагад оруулсан хувь ба хуваарилагдаагүй ашгаас бүрдэнэ.



Шинэчлэл
Шинэчлэл гэдэг нь хуучин системийг шинэ системд шилжүүлэн өөрчлөх процессыг хэлнэ. Шинэчлэл хийхэд хэрэгжүүлэх 4 гол стратеги бий. Үүнд: паралель стратеги, шууд cutover хийх стратеги, the pilot study strategy, and the phased approach strategy.


Паралель стратеги нь системийг ашиглагч хэн бүхэн шинэ системийн функцүүдийг сурч, ойлготол нь хуучин системээ давхар авч явах стратеги юм. Энэ нь хамгийн аюулгүй шинэчлэл юм. Учир нь үйл явдлын алдаа, процессын тасалдал зэрэг гарах үед хуучин систем нь хавсарга хэлбэрээр гүйцэтгэх боломжтой байдагт оршино. Үнэтэй , зардал их шаардах стратеги.

The direct cutover стратеги нь хуучин системийг бүхэлд нь тодорхой товлосон өдөрт солих стратеги юм. Энэ нь маш эрсдэлтэй , магадгүй шинэ системд ноцтой асуудал тулгарвал паралель стратеги хэрэгжүүлэн 2 системийг зэрэг ашигласнаас илүү үнэтэй тусч болзошгүй. Өөр систем байхгүй тул буцах зам байхгүй. Зөрчил , тасалдал ба засах зардал гээд асар их зардал гарч болзошгүй.

The pilot study strategy нь шинэ системийг байгууллагын тодорхой хязгаар бүхий хэсэгт, тухайлбал гүйцэтгэлийн нэгж хэсэгт танилцуулах замаар хүрээгээ тэлэхийг хэлнэ. Танилцаж дууссаны дараагаар саадгүй ажиллаж байвал байгууллагын үлдсэн хэсэгт нэг зэрэг, эсвэл шат дараатайгаар нэвтрүүлнэ.

The phased approach strategy нь шинэ системийг үе шатаар функцээр нь эсвэл байгууллагын нэгжид танилцуулах арга юм.

Хуучин системээс шинэ системд шилжихэд эцсийн хэрэглэгчид нь шинэ системийг ашиглах талаар сургалтанд хамрагдсан байх хэрэгтэй.

Бүтээгдэхүүн ба ашиглалт
Шинэ систем суулгасны дараа эсвэл шинэчлэл хийсний дараа тухайн системийг бүтээгдэхүүн гэхэд болно. Энэ үе шатанд системийг хэрэглэгч болон техникийн мэргэжилтэн хоёул үнэлэлт дүгнэлт өгөн анхны хүсэж байсан даалгаврын дагуу биелэгдсэн эсэхийг шалгадаг.

Хүснэгт 14-4-д систем хөгжүүлэлтийн үйл ажиллагааг дүгнэв.




Системийг загварчлах болон зохиох: Бүтэцлэгдсэн болон объект хандалтат арга зүй

Системийг загварчлах болон зохиох олон арга байдаг. Тэдгээрээс бүтэцлэгдсэн болон объект хандалтат аргууд нь илүү алдартай.

Бүтэцлэгдсэн арга
Бүтэцлэгдсэн арга нь баримт бичиг, анализ хийхэд, мэдээллийн системийг загварчлахад 1970-аад оноос хойш ашиглагдаж байна. Бүтэцлэгдсэн гэдэг нь алхам алхамаар дээрээс-доош, хамгийн өндөр түвшнээс эхлэн, хамгийн хийсвэр ерөнхий зүйлийг ч онцгой доод түвшинд хүртэл нь задалдаг.


Системийн бүрэлдэхүүн хэсгийн процесс болон өгөгдлийн урсгалуудыг дүрсэлдэг гол хэрэгсэл бол өгөгдлийн урсгалын диаграмм юм. Өгөгдлийн урсгалын диаграмм нь мэдээллийн урсгалын диаграммын логик график загварчлал , системийн модулиудыг удирдаж болохуйц түвшингүүдэд хуваадаг.

Доорх зураг 14-7-д мэйлээр их сургуульд бүртгүүлэх ажиллагааг загварчилсан хялбар загварыг үзүүлэв.







Объект хандалтат хөгжүүлэлт
Бүтэцлэгдсэн арга нь процессийг загварчлахад илүү дөхөм байдаг боловч өгөгдлийг загварчлах тал дээрээ муу. Харин объект хандалтат арга бол энэ асуудлыг шийдэж чадах бөгөөд объектийг системийн шинжилгээ болон загварын гол нэгж болгон авч үздэг байна. Систем нь объектуудын нийлмэл ба тэдгээрийн харилцааг харуулсан байдлаар загварчлагддаг.

Объект хандалтат загварчлал нь класс болон удамшил гэсэн ерөнхий ойлголтын дор явагддаг. Объект нь тодорхой класст хамаарч, эсвэл адил объектуудаар тус тусын онцлогтой класс бүхий ерөнхий категори үүсгэдэг.
Зураг 14-9 д класс болон удамшлын жишээг харна уу.


Unified Modeling Language (UML) нь объект хандалтат системийн график диаграмм ашиглалтын стандарт болоод байна. Гол загвар нь анализ, дизайн, гүйцэтгэлийг дэмждэг. UML нь бүтэцлэгдсэн диаграмм ба төлөв байдлын диаграмммуудыг ашигладаг.

Бүтэцлэгдсэн диаграмм нь класс хоорондын харилцааг тодорхойлоход ашиглагдана. Зураг 14-9 нь классын диаграммын жишээ болно. Энд ажилчин класс болон бусад классуудын хоорондын хамаарлыг харуулж байна.

Төлөв байдлын диаграмм нь объект хандалтат системийн
Зураг 14-10-д use case диаграмм гэж нэрлэгдэх  харуулав.
Use case диаграмм нь систем болон actor-н хоорондын хамаарлыг дүрсэлдэг. Actor гэдэг нь(диаграммд хүнээр дүрслэгдсэн)  гадаад нэгжийг системд илэрхийлдэг.

and the use case represents a series of related actions initiated by the actor to
accomplish a specific goal. Several interrelated use cases are represented as ovals within a
box. Use case modeling is used to specify the functional requirements of a system, focusing
on what the system does rather than how it does it. The system’s objects and their
interactions with each other and with the users of the system are derived from the use
case model.



Зураг 14-10 Use case диаграммын загвар нь системийн функц, объектууд хоорондоо болон системийн бусад хэрэглэгчидтэй хэрхэн харилцдаг талаар харуулж байна.


COMPUTER-AIDED SOFTWARE ENGINEERING(CASE)
CASE нь програмын хэрэгсэл ашиглан хөгжүүлэгчдийн багасгах хэрэгтэй гэж тодорхойлсон давтамж ихтэй ажлыг автоматжуулах арга зүй юм. CASE хэрэгслүүд нь илүү тодорхой баримт бичиг бүрдүүлэх, болон багынхны  хөгжүүлэлтийн амжилтыг нэмэгдүүлдэг. Олон CASE хэрэгслүүд компьютерт суурилсан, хүчирхэг график ашиглах боломжтой.

CASE хэрэгслүүд хүснэгт боловсруулах, диаграм байгуулах, дэлгэцийн харагдац, гүйцэтгэгчид тайлан боловсруулах, өгөгдлийн тайлбар толь, дэлгэрэнгүй тайлан, анализ болон хэрэгслүүдийг шалгах, код , баримт бичиг үйлдэгчийн үйл ажиллагааг хялбарчилсан автомат графикуудтай.

CASE хэрэгслүүд нь ерөнхийдөө дараах зүйлсийн бүтээмж болон чанарыг сайжруулахыг зорьдог гэж ойлгож болно.

·         Enforce a standard development methodology and design discipline
·         Хэрэглэгч болон техникийн мэргэжилтний хоорондын харилцааг сайжруулах
·         Organize and correlate design components and provide rapid access to them using a design repository
·         Automate tedious and error-prone portions of analysis and design
·         Automate code generation and testing and control rollout


Хэсэг 14.4
Уламжлалт системийн амьдралын цикл
Prototype
End-User development
Хэрэглээний програмын багц болон аутсоурсинг
Window on Technology

            Уламжлалт системийн амьдралын цикл
Системийн амьдралын цикл нь мэдээллийн системийн байгуулалтын хамгийн эртний аргын нэг юм. Амьдралын циклийн арга нь систем байгуулах үе шат, системийн хөгжүүлэлтийг албан ёсны үе шатанд хуваадаг. 
Системийн амьдралын циклийн арга нь эцсийн хэрэглэгч болон системийн мэргэжилтний хөдөлмөрийг хуваарилахад дэмжлэг үзүүлдэг. Техникийн мэргэжилтнүүд, тухайлбал системийн шинжээч, программистууд системийн шинжилгээ, дизайн, нэвтрүүлэлтийн ажил зэргийг хариуцдаг бол эцсийн хэрэглэгчид тэдний ажилд хэрэг болох мэдээлэл, хэрэглэгчийн шаардлагыг тодорхойлж өгдөг. Мөн системийн амьдралын цикл нь албан тодорхойлолт, бичиг баримт бэлтгэдгээрээ онцлог.
Системийн амьдралын циклийн арга нь одоог хүртэл томоохон цогц системийг хөгжүүлэхэд ашиглагдсаар байна. Хэдийгээр энэ арга нь зардал өндөр, цаг их шаарддаг, уян хатан бус байдаг ч систем хөгжүүлэгчид буцах болон цааш урагшлахад амьдралын циклийн арга нь “хүрхрээ” хэлбэрээр нэг ажил нь эхлэхээс өмнө өмнөх ажил нь дууссан байдаг байна.
Activities can be repeated, but volumes of new documents must be generated and steps retraced if requirements and specifications need to be revised.

Прототайп
Сонгодог хэллэгээр бол прототайп гэдэг арга. Японууд энэ аргыг маш өргөн хэрэглэдэг. Товчхондоо protype1->feedback->prototype2->feedback->....->prototypen->customer satisfaction

Жинхэнэ ажиллах хувилбар биш боловч эцсийн ажиллах систем ямар харагдах бүх дэлгэцийн урсгалыг ард талын логик кодыг хийлгүйгээр бүгдийг нь хийсээр байгаад захиалагч сэтгэл ханасан үед үндсэн үйлдвэрлэлээ эхлэх хэрэг.

Харамсалтай нь програм болгон дэлгэцтэй байдаггүй. Огт дэлгэц байхгүй програмууд маш их хийгддэг.

Энэ аргын үед ганц болгоомжлох зүйлс гэвэл шинжээчид прототайп хийхдээ сайнгүй тул хөгжүүлэгчидээрээ protype-ийг хийлгэдэг бөгөөд шинжээч хөгжүүлэгчийн харилцаа муудвал бүтэлгүйтэх аюултай. Мөн feedback-ийг захиалагчаас авах, түүнийг дараагийн protoype-д нэвтрүүлэх процессийг цэгцтэй зохион байгуулах асуудал бүтэлгүйтвэл бас л бүтэлгүйтэх аюултай.


Маш их бичиг цаасны ажлыг хэмнэхээс гадна prototype-ийн үр дүнд үүссэн гарц кодчилолдоо шууд reuse хийгддэг тул маш их хөдөлмөр хэмнэгддэг.

Прототайп-н үе шатууд:
1.      Хэрэглэгчийн үндсэн шаардлагыг тодорхойлох. Системийн дизайнер (ихэвчлэн мэдээллийн системийн мэргэжилтнүүд байдаг) хэрэглэгчтэй хамтран ажиллаж шаардлагыг нь бодитойгоор тогтооно.
2.      Анхны прототайпыг хөгжүүлнэ. Системийн дизайнер ажиллах прототайпаа хурдан хугацаанд үүсгэж, програмыг хурдан хугацаанд үйлдвэрлэхийн тулд хэрэгслүүдийг ашиглана.
3.      Прототайпыг хэрэглэнэ. Хэрэглэгч системтэй ажиллаж үзээд прототайп өөрийнх нь хэрэгцээнд нийцэж байгаа эсэхийг хянаад прототайпыг сайжруулах зөвшөөрлийг өгнө.
4.      Прототайпыг засварлах болон сайжруулах. Системийг хөгжүүлэгч хэрэглэгчийн хүсэлт ба шаардлагын дагуу прототайпыг сайжруулна. Прототайпыг сайжруулж ,  засвар хийсний дараагаар циклийн 3-р үе шатанд буцна. 3-р үе шатын дараа 4 гэх мэтээр хэрэглэгч сэтгэл ханамжтай болох хүртэл нь давтна.




Прототайп нь тодорхой бус шаардлага эсвэл дизайны шийдэлтэй тохиолдолд ашиглахад тохиромжтой. Мэдээллийн системийн эцсийн хэрэглэгчийн интерфэйсийн дизайныг гаргахад илүү үр нөлөөтэй.

End – User Development
Зарим төрлийн мэдээллийн системүүдийг эцсийн хэрэглэгчид техникийн мэргэжилтнүүдийн багахан туслалцаатайгаар хөгжүүлэгдэх боломжтой байдаг. Энэ хөгжүүлж буй тохиолдлыг эцсийн хэрэглэгчийн хөгжүүлэлт гэдэг. Програм хангамжийн хэрэгслийн 4 дэх үеийн хэлүүд үүнийг боломжтой болгож байгаа юм.
4дэх үеийн хэл гээд байгаа нь эцсийн хэрэглэгчдийг тайлан гаргах эсвэл програмын аппликэйшнийг техникийн мэргэжилтний бага зэргийн эсвэл бүр огт тусламжийг нь авалгүйгээр хөгжүүлчих боломжийг олгосон програм хангамжийн хэлүүд юм. Эдгээр 4 дэх үеийн хэрэгслүүд нь мөн түүнчлэн мэргэжлийн программистуудын бүтээмжийг нэмэгдүүлж байна.
Доорх хүснэгт 14-5д 7 категорид 4-дэх үеийн хэлнүүдийг хуваасан. Үүнд: PC програмын хэрэгсэл, query хэл, тайлан хийгч, график хэлнүүд, аппликэйшн хийгчид, хэрэглээний програмын багцууд , маш өндөр түвшний програмын хэлнүүд багтсан.




Хүснэгт 14-5
 
Хэрэглээний програмын багцууд
Сүүлийн хэдэн арван жилийн хугацаанд олон систем хэрэглээний програмын багцад суурилан байгуулагдсан. Бүх бизнесүүдэд нийтлэг хэрэглээний програмууд байдаг. Жишээлбэл:цалингийн, тайлангийн , ерөнхий данс, эд хогшлын бүртгэл гэх мэт.
Нэгэнт л програмуудын багцууд нь байгууллагуудын хэрэгцээ шаардлагыг хангаж чадаж байгаа учир тэд өөрсдийн гэсэн програм бичих шаардлагагүй. Мөнгө болон цагаа хэмнэх боломжтой.
Доорх хүснэгт 14-12-д багцын зардлуудын харьцааг үзүүлэв.








Системийг хэрэглээний програм хангамжийн багц ашиглан хөгжүүлэхэд системийн шинжээч тухайн багцад үнэлэлт өгөх хэрэгтэй. Үнэлэх гол хэмжүүр нь багцууд функцүүдээр хангагдсан байх, уян хатан байх, хэрэглэгчид хэрэглэхэд дөхөм байх, техник болон програм хангамжийн нөөц, өгөгдлийн сангийн шаардлага, суурилуулалт ба дэмжлэг, баримт бичиг, худалдаачдын чанар, болон зардал юм. Request for Proposal (RFP)-д суурилан үнэлэлтээ өгдөг.

OUTSOURCING
Outsourcing гэдэг нь энгийн үгээр бол аль нэг байгууллага зардлаа багасгах үүднээс гадны орноос интернэт, цахилгаан холбоогоор дамжуулан хямд ажиллах хүч хөлсөлж байгааг хэлж байгаа юм. Өөрөөр хэлэх юм бол та бараг эх орондоо бүүр цаашлах юм бол гэртээ сууж байгаад л гадаадын компанид ажил хийж болно гэсэн үг.
Сэдэв 6-д дурдсан
Application service providers (ASPs) бол outsourcing-н нэг төрөл юм.
Outsourcing нь бүх байгууллагад ашиг тустай байгаад байдаггүй. Сул тал нь хэрэв сайн ойлголцож удирдаж чадахгүй бол ноцтой асуудал үүсгэж бас болзошгүй.
Хүснэгт 14-6 Систем хөгжүүлэлтийн аргуудын хандлагын харьцуулалт



Хэсэг 14.5
Боломжууд
Management challenges
Solution Guidelines
Opportunities
Шинэ мэдээллийн системүүд байгууллагуудад бүтцээ, харилцаа, ажлын урсгал, бүтээгдэхүүнүүд, ба үйлчилгээнүүдээ дахин загварчлах боломжийг олгож байна. Маш олон жишээнээс шинэ системүүд байгууллагад өндөр бүтээмж, гүйцэтгэлтэй ажиллах боломжийг олгож байгааг харж болно.
Management Challenges
Электрон худалдаа, электрон бизнес, дижитал фирмийн систем хөгжүүлэлтэнд ашиглах боломж байна.
Solution Guidelines
Дижитал фирмийн орчин нөхцөлд байгууллагууд технологийн чадамжаа байнга хурдан хугацаанд нэмэгдүүлж, өөрчилж, хуучныг халж байх хэрэгтэй. Програм хангамжийн багц, хэрэглээний үйлчилгээ хангагчид, оутсоурсингийн үйлчилгээ, зэрэг нь хурдан циклтэй joint application design(JAD), прототайп, ба дахин ашиглаж болох стандартчилагдсан пх-н хэрэгслүүдээс(и-худалдаа, и-бизнес-дээ цуг нэвтрүүлэх) шалтгаалж байна.